
Ewakuacja
Co zrobić przed wyjściem z domu i co zabrać.

Najpierw
Gdy służby zarządzą ewakuację, bezwzględnie zastosuj się do poleceń.
Jeśli w miejscu, w którym przebywasz, pojawiło się bezpośrednie zagrożenie życia lub zdrowia, nie zwlekaj z ewakuacją. Informacje dostaniesz ze stron rządowych, Alertów RCB, RSO i mediów.
Kolejność działań
- Zamknij i wyłącz
- Ubierz się
- Zabierz plecak
- Sprawdź sąsiadów
- Powiadom bliskich
W nagłym zagrożeniu dzwoń 112. Ten poradnik nie wysyła alarmów i nie zastępuje Alertu RCB, Regionalnego Systemu Ostrzegania ani poleceń służb.
Co robić, krok po kroku
1. Zabezpiecz dom
Cel: Zostawić dom w bezpiecznym stanie.
- Zamknij okna i dopływ wody.
- Wyłącz urządzenia elektryczne i gazowe.
- Wygaś wszystkie źródła ognia: piec, kominek, kuchenkę.
Źródło: Poradnik bezpieczeństwa, s. 25.
2. Przygotuj siebie i bliskich
Cel: Wyjść szybko i z tym, co potrzebne.
- Ubierz się stosownie do pogody.
- Upewnij się, że dzieci mają przy sobie dane kontaktowe opiekuna oraz informacje medyczne.
- Zabierz plecak ewakuacyjny.
Źródło: Poradnik bezpieczeństwa, s. 25.
3. Sprawdź sąsiadów
Cel: Nikogo nie zostawić bez informacji.
- Sprawdź, czy sąsiedzi wiedzą o alarmie.
- W miarę możliwości pomóż osobom ze szczególnymi potrzebami.
Granica. Jeśli nie możesz komuś pomóc, powiedz o tej osobie służbom ratowniczym.
Źródło: Poradnik bezpieczeństwa, s. 12 i 25.
4. Wyrusz do wyznaczonego miejsca
Cel: Dotrzeć bezpiecznie i nie blokować dróg.
- Skorzystaj ze zorganizowanego transportu lub idź pieszo do wyznaczonego miejsca.
- Jeśli jedziesz samochodem, nie blokuj dróg ewakuacyjnych.
- Powiadom bliskich, że się ewakuujesz, w jaki sposób i dokąd.
Źródło: Poradnik bezpieczeństwa, s. 25.
5. Spakuj plecak ewakuacyjny wcześniej
Cel: Mieć gotowy zestaw dla każdego domownika.
- Woda butelkowana, żywność gotowa do spożycia (batony energetyczne, suszone owoce, bakalie).
- Apteczka, leki osobiste, środki higieniczne i do dezynfekcji.
- Dokumenty, ich kopie na pendrivie i gotówka w różnych nominałach.
- Latarka i radio na baterie lub na korbkę, naładowany telefon, powerbank, ładowarka, kable i zapasowe baterie.
- Ubranie dopasowane do pory roku, odzież przeciwdeszczowa, śpiwór, karimata, folia termiczna.
- Scyzoryk lub multitool, zapalniczka, worki na śmieci, mapy drukowane.
Wersja minimalna. Dopasuj listę do swoich potrzeb. Plecak powinien mieć każdy domownik, nawet dzieci.
Źródło: Poradnik bezpieczeństwa, s. 26–27.
6. Gdzie szukać schronienia
Cel: Znać najbliższy punkt schronienia, zanim pojawi się zagrożenie.
- Najbliższy punkt schronienia sprawdzisz na mapie Państwowej Straży Pożarnej „Gdzie się ukryć” (https://gdziesieukryc.pl). Strona działa w przeglądarce, bez instalacji.
- Sprawdź wcześniej drogę do punktu i sposób wejścia do niego. Jeśli w pobliżu nie ma punktu schronienia, zaplanuj inne miejsce, w którym się schronisz.
- Informacje o miejscach schronienia są też w urzędzie gminy oraz w jednostce Państwowej lub Ochotniczej Straży Pożarnej.
Źródło: mapa „Gdzie się ukryć”; Instrukcja reagowania, s. 2; Poradnik bezpieczeństwa, s. 29.
7. Schronienie w budynku podczas alarmu
Cel: Wybrać najbezpieczniejsze miejsce w domu, gdy nie dotrzesz do punktu schronienia.
- Jeśli podczas alarmu nie możesz bezpiecznie dotrzeć do punktu schronienia, zostań w budynku o solidnych ścianach i stropach, bez widocznych uszkodzeń.
- Wybierz centralne pomieszczenie bez okien albo z jak najmniejszą powierzchnią przeszkleń, na najniższej kondygnacji, z dala od ścian zewnętrznych i balkonów.
- Zasada dwóch ścian: między tobą a przestrzenią zewnętrzną powinny być co najmniej dwie solidne ściany. Odpowiednie mogą być wewnętrzny korytarz, przedpokój, garderoba, komórka bez okien albo piwnica.
- Nie wybieraj pomieszczenia z kotłem, piecykiem gazowym, butlami gazowymi, dużymi lustrami i ciężkimi przedmiotami wiszącymi. Łazienka nadaje się tylko wtedy, gdy nie ma w niej okna, kotła ani piecyka gazowego; zajmij miejsce z dala od luster, szkła, bojlera i ciężkich szafek.
- W piwnicy wybierz miejsce z dala od ładowarek i pomieszczeń technicznych, bez paliw, butli gazowych i materiałów łatwopalnych.
Granica. Te wskazówki dotyczą alarmu o zagrożeniu atakiem z powietrza. Zawsze wykonuj polecenia służb i stosuj się do Alertu RCB oraz oficjalnych komunikatów.
Wersja minimalna. Jeśli nie masz pewności, czy piwnica jest bezpieczna, zostań w centralnym pomieszczeniu domu.
Źródło: Instrukcja reagowania, s. 3–9.
Tego nie rób
- Nie oddawaj dokumentów osobom, które oferują pomoc lub transport.
- Nie blokuj samochodem dróg ewakuacyjnych.
- Przy powodzi nie zostawaj na zalanym terenie z powodu dobytku: teren zabezpieczą służby.
Przypadki szczególne
Osoby potrzebujące pomocy przy wyjściu
W razie nagłego zagrożenia poinformuj służby ratownicze o osobie, która wymaga szczególnej pomocy podczas ewakuacji.
Źródło: Poradnik bezpieczeństwa, s. 12.
Zwierzęta domowe
Pamiętaj o zwierzętach. Jeśli ich ewakuacja nie jest możliwa, zabezpiecz je i zapewnij im jedzenie i wodę.
Źródło: Poradnik bezpieczeństwa, s. 25.
Zwierzęta gospodarskie
Za ewakuację zwierząt odpowiada właściciel. Jeśli nie jest możliwa, poinformuj służby ratownicze o pozostawionych zwierzętach. O sposób ewakuacji zwierząt w okolicy zapytaj w urzędzie gminy.
Źródło: Poradnik bezpieczeństwa, s. 15.
Korzystający z cudzego transportu
Prześlij bliskim numer rejestracyjny pojazdu, którym podróżujesz, i aktualny adres miejsca, w którym jesteś.
Źródło: Poradnik bezpieczeństwa, s. 25.
Źródła i finansowanie
- Ministerstwo Obrony Narodowej, Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji, Rządowe Centrum Bezpieczeństwa, „Poradnik bezpieczeństwa (Warszawa 2025)”. https://www.gov.pl/web/poradnikbezpieczenstwa. Sprawdzono 9.10.2026.
- Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji, ochrona ludności i obrona cywilna, „Instrukcja reagowania: zagrożenie atakiem z powietrza”. https://www.gov.pl/web/olioc/instrukcja-reagowania. Sprawdzono 6.11.2026.
- Państwowa Straż Pożarna, „Gdzie się ukryć: mapa punktów schronienia”. https://gdziesieukryc.pl. Sprawdzono 6.11.2026.

Sfinansowano ze środków Narodowego Instytutu Wolności – Centrum Rozwoju Społeczeństwa Obywatelskiego w ramach Programu MOC MAŁYCH SPOŁECZNOŚCI.
Zadanie publiczne sfinansowane ze środków budżetu państwa. Program: Rządowy Program wsparcia organizacji pozarządowych Moc Małych Społeczności na rok 2026. Zadanie: „MY, WY, ONI — Sąsiedzka Odporność Kwakowa”. Wartość finansowania: 50 000,00 zł. Całkowita wartość zadania: 50 000,00 zł. Data podpisania umowy dotacji: 9 października 2026 r.

Publikacja odzwierciedla jedynie opinię jej autora. NIW-CRSO nie jest odpowiedzialny za sposób wykorzystania zawartych w niej informacji.
Lista kontrolna: Ewakuacja
- Okna zamknięte, woda zakręcona.
- Prąd i gaz wyłączone, ogień wygaszony.
- Ubranie stosowne do pogody.
- Dzieci mają dane kontaktowe opiekuna.
- Plecak ewakuacyjny zabrany.
- Sąsiedzi wiedzą o alarmie.
- Zwierzęta zabrane albo zabezpieczone.
- Bliscy wiedzą, dokąd i jak się ewakuuję.
- Wiem, gdzie jest najbliższy punkt schronienia i które pomieszczenie w domu wybiorę.
Dopisz własne punkty
Sprawdzono dnia: ........................................